"Tà đạo Hà Mòn" - sự lạc lõng trong cộng đồng Công giáo
Kỳ 1: Cuồng tín, đánh mất dần nhân bản
(Cadn.com.vn) - Xã Hà Mòn (H. Đắc Hà, tỉnh Kon Tum) đang yên lành, bỗng bị xáo động bởi hoang tin “Đức mẹ hiện hình” cứu thế. Một số người dân tộc thiểu số (DTTS) là tín đồ Công giáo xưa nay chí thú làm ăn, kính Chúa yêu nước, bỗng chốc trở thành nạn nhân vì sự cuồng tín trước những thông tin lừa bịp trên. Sự mù quáng đưa họ đến gần với đường cùng của sự đói nghèo, bệnh hoạn và xa lánh với đạo chính thống của mình để tham gia sinh hoạt tôn giáo trái phép trong cái gọi là “đạo Hà Mòn”, gây bất bình trong cộng đồng Công giáo và làm phức tạp về an ninh trật tự trên địa bàn...
Đọc kinh chờ ngày “tận thế” để được... “lên thiên đàng”...
Năm 1998, Nhà nước có chủ trương xây dựng Thủy điện Plei Krông trên địa bàn tỉnh Kon Tum nhằm tăng cường nguồn điện năng phục vụ CNH-HĐH đất nước, trong đó có lợi ích cho sự phát triển KT-XH của tỉnh Kon Tum. Đến năm 2005, thực hiện chủ trương của tỉnh di dời người dân tại thôn Kơ Tu và Đắc Wơk (xã Hà Mòn, H. Đắc Hà) ra khỏi khu vực lòng hồ Thủy điện Plei Krông đến định cư tại vùng đất mới (nay thuộc xã Hơ Moong, H. Sa Thầy), thì có hơn 600 hộ chấp hành, còn gần 102 hộ kiên quyết ở lại dọc ven hồ. Theo họ, thì khu vực họ sinh sống xưa nay là vùng “đất Thánh”, nên ở đó sẽ được “Đức mẹ” hiển linh che chở. Bởi suy nghĩ mông muội như thế nên họ đã tìm cách lẩn tránh mọi người, không chịu nhận nhà cửa và đất đai để lao động sản xuất, mà tụ tập đọc kinh chờ “ngày tận thế” để được “lên thiên đàng” (!!!)...
Sau một thời gian lẩn tránh, 102 hộ dân này di chuyển qua phía bờ hồ bên xã Hơ Moong sống tạm bợ, không tiếp xúc với “người lạ”, đau ốm không đi khám bác sĩ và cũng không cho trẻ em đến trường học tập... Tháng 6-2006, khi Nhà máy Thủy điện Plei Krông chuẩn bị tích nước để hoạt động, chính quyền địa phương và các cấp, các ngành trong tỉnh tìm cách tiếp cận, động viên số hộ trên nhận nhà và đất sản xuất tại khu quy hoạch tái định cư đã được xây dựng kiên cố, khang trang. Nhưng, chỉ có 71 hộ thôn Kơ Tu chấp nhận di chuyển đến nơi ở mới, 31 hộ còn lại không chịu nhận nhà, nhận đất và tiếp tục cất chòi bám dọc ven hồ.
![]() |
|
Gia đình không cho đi học, những đứa trẻ này sẽ làm gì khi chúng lớn lên. |
Sợ nguy hiểm khi nước lòng hồ dâng lên, chính quyền địa phương đã đến vận động, thuyết phục chuyển đến khu tái định cư, nhưng 31 hộ dân này vẫn không chấp hành, lại tiếp tục dịch lên cao sống tạm bợ. Chỉ trong một ngày đêm, họ đã cất hơn 70 chòi tạm để ở và sinh sống ngay trên vùng quy hoạch đất sản xuất dọc ven hồ...
Không chịu nhận nhà ở khu tái định cư, cũng không chịu nhận đất để sản xuất, gia đình của 31 hộ dân này nhờ vào việc lên rừng tìm măng, đốn củi và đánh cá trên lòng hồ để bán kiếm tiền sinh sống. Dưới sự “chỉ huy” của một người đàn bà có tên là YGyin, họ cố sống biệt lập, chấp nhận đói khát, bệnh tật...
Sự lạc lõng trong cộng đồng Công giáo...
Ông H’Leoh, chồng bà YGyin hiện đang sống cùng con trong căn nhà 2 gian do Nhà nước xây dựng tại khu tái định cư thuộc thôn Kơ Tu (xã Hơ Moong, H. Sa Thầy). Ông không còn nhớ rõ cái ngày mà bà vợ yêu quý của ông bỗng dưng trở thành “sứ điệp” gì đó của Đức mẹ rồi bỏ nhà, trốn làng ra đi. Ông chỉ biết rằng, hiện tại ông cảm thấy rất đau xót vì hậu quả mà vợ ông đã gieo rắc. Ông bộc bạch: “Nhiều lần mình khuyên can nó đừng làm bậy nữa, nhưng nó có nghe mình đâu. Bà con dân làng ai cũng lo làm ăn, chủ nhật đến nhà nguyện cầu kinh hướng thiện, còn nó thì làm ngược lại. Mình thấy xấu hổ quá...”.
Còn anh A Hai, một giáo dân Công giáo cũng ở thôn Kơ Tu, người trước đó nhẹ dạ tin theo lời bà YGyin và cái “tà đạo Hà Mòn”, giờ nhận ra mình bị lừa gạt, đã nói: “Đạo là đời, đạo làm cho con người sống đẹp hơn, chứ không như cái “tà đạo Hà Mòn” của bà YGyin. Mình đã hiểu, giờ lo chí thú làm ăn. Cái “đạo Hà Mòn” không phải là đạo, mình không thể nào nghe và làm theo nó được...”.
Một số người cũng đã quen với giọng điệu lừa mị, mê tín dị đoan nên đã cảnh giác từ đầu và kiên quyết không nghe theo sự xúi giục của kẻ xấu, mặc dù trong gia đình có người cuồng tín bỏ nhà ra đi. Điển hình như gia đình ông A Đức, ở thôn Đắc Wơk, ông nghe lời kẻ xấu bỏ nhà xuống bờ hồ sống co cụm với một số “tín đồ” khác, nhưng vợ và mẹ thì phản đối kịch liệt nên đã ở nhà làm ăn, sinh sống bình thường.
![]() |
|
Không lao động sản xuất, người phụ nữ có tên Y Teoh này |
Hay trường hợp bà YHir, ở thôn Đắc Wơk, cũng nghe theo “tà đạo Hà Mòn” bỏ nhà xuống bờ hồ sống vất vưởng, nhưng 2 người con của bà thì lấy chồng rồi nhận nhà, nhận đất cùng bà con dân làng chí thú làm ăn. Ông A Hyin cũng vậy, ông mặc dù nhận nhà ở khu tái định cư thôn Kơ Tu, nhưng suốt ngày ngồi nhà đọc kinh, không lo làm ăn, con trai ông khuyên can không được đã cự cãi, không nhìn mặt bố và lấy vợ, nhận đất làm ăn...
Một giáo dân tên Tiệp, bán hàng tạp hóa tại trung tâm xã Hơ Moong khi nghe nhắc đến “tà đạo Hà Mòn” đã nhún vai, lắc đầu: “Cái đạo gì mà không lo làm ăn, chỉ lo ngồi nhà đọc kinh chờ “Chúa cứu rỗi”. Tôi mong chính quyền nghiêm trị những kẻ cầm đầu xúi giục, gieo rắc mê tín dị đoan, gây chia rẽ, mất đoàn kết trong các họ đạo và mất an ninh trật tự ở địa phương...”.
Không chỉ riêng A Hai và một số giáo dân khác có người thân là “tín đồ” của cái “tà đạo Hà Mòn”, mà nhiều bà con giáo dân ở Hơ Moong giờ đã nhận ra sự lừa bịp của “sứ điệp” YGyin và cái “tà đạo Hà Mòn”. Bà con bảo nhau không nghe cái lời độc của nó nữa và sẽ tránh xa cái “tà đạo Hà Mòn” kia để không bị khổ, không bị bà con giáo dân, người đời chê bai... Linh mục chính xứ Hơ Moong Phan Văn Bình bức xúc nói: “Cái “tà đạo” gì đó của bà YGyin thực chất là sự cuồng tín, mê tín dị đoan, tự tách rời khỏi cộng đồng giáo xứ, cộng đồng dân cư, gây ảnh hưởng đến khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Đạo gì mà lại không lo lao động sản xuất, không cho con đi học, không lễ phép văn minh, thanh niên thì lêu lổng, còn phụ nữ thì co cụm lại như người tâm thần. Những người nghe theo cái “tà đạo Hà Mòn” đã tự hủy hoại về thể xác, tinh thần, mất phần nhân bản và đi ngược lại cả tôn giáo chính thống mà họ đang theo...”.
Linh mục Bình còn cho biết, một số giáo dân từ ngày nghe theo bà YGyin và “tà đạo Hà Mòn” đã không đến nhà nguyện cầu kinh, ra đường gặp ông không thèm chào và nhìn ông có vẻ thách thức. Họ cứ nghĩ đọc kinh là giữ đạo, nhưng đâu biết rằng đọc kinh chỉ là phần nhỏ, quan trọng nhất là phải thường xuyên học 10 điều răn của đức Chúa trời, 6 điều luật Hội thánh, 7 phép bí tích và sinh hoạt trong Hội Thánh tôn giáo do Chúa Giêsu tạo ra. Mặc dù đã coi như ngoại đạo, nhưng Linh mục Bình khẳng định nếu số giáo dân này biết hối lỗi và quay trở lại thì cộng đồng giáo xứ sẽ tạo điều kiện để họ tiếp tục sinh hoạt tôn giáo đúng pháp luật như những giáo dân khác...
Tuấn Vũ (còn nữa)








